19 Mayis 1919'da Mustafa Kemal, Bandirma Vapuru ile Samsun'a cikti. Bu gun, Kurtulus Savasi'nin baslangici olarak kabul edilir. Ataturk, bu gunu soyle ifade etmistir: 'Ben 19 Mayis 1919'da dogdum.' Samsun'a ciktiginda, kendisini buyuk bir kalabalik karsiladi. Halk, Mustafa Kemal'den umutluydi. O da halka hitaben yaptigi konusmada, vatanin kurtulusu icin calisacagini ve milletin bagimsizligini kazanacagini soyledi. Samsun'da kisa bir sure kaldiktan sonra, daha guvenli bir bolge olan Havza'ya gecti.

Havza'da Mustafa Kemal, 12 Haziran 1919'da bir genelge yayimlayarak isgallere karsi protesto mitingleri duzenlenmesini istedi. Havza Genelgesi, milli bilincin uyandirilmasi ve isgale karsi tepkinin organize edilmesi acisindan buyuk onem tasiyordu. Bu genelge ile Mustafa Kemal, Anadolu'daki milli direnis hareketini fiilen baslatmis oldu. Genelgenin yayimlanmasinin ardindan, yurdun dort bir yaninda protesto mitingleri duzenlenmeye baslandi. Istanbul Hukumeti, Mustafa Kemal'in bu hareketinden rahatsiz oldu ve onu geri cagirmak istedi.

21-22 Haziran 1919'da Amasya'da yayimlanan Amasya Genelgesi, Kurtulus Savasi'nin programini belirleyen en onemli belgelerden biridir. Genelgede, 'Milletin istiklalini yine milletin azim ve karari kurtaracaktir' denilerek, milli egemenlik ilkesi vurgulaniyordu. Ayrica, Sivas'ta bir milli kongre toplanmasi kararlastiriliyordu. Bu genelge, aslinda bir anlamda milli bir hukumetin kurulmasi yonundeki ilk adimdi. Istanbul Hukumeti, bu genelgeyi tanimayarak Mustafa Kemal'i gorevden aldi. Ancak Mustafa Kemal, artik Istanbul'un emirlerini dinlemeyecegini aciklayarak askerlikten istifa etti.

Mustafa Kemal, Istanbul Hukumeti'nin kendisini geri cagirmasi uzerine 8 Temmuz 1919'da askerlikten istifa etti. Bu cesur karar, onun vatanin kurtulusu icin her seyini feda etmeye hazir oldugunu gosteriyordu. Askerlikten istifa ederek, milli mucadeleyi sivil bir lider olarak yonetecegini ilan etti. Artik resmi bir gorevi olmayan Mustafa Kemal, tamamen milletin destegine guveniyordu. Istifa, ayni zamanda Istanbul Hukumeti ile tum baglarini koparmasi anlamina geliyordu.

23 Temmuz - 7 Agustos 1919 tarihleri arasinda Erzurum Kongresi toplandi. Mustafa Kemal, kongrenin baskanligina secildi. Kongrede alinan en onemli kararlar: 'Mili sinirlar icinde vatan bir butundur, parcanalamaz', 'Manda ve himaye kabul edilemez', 'Kuvayi Milliye'yi tek kuvvet tanimak ve basinda Milli iradeyi hukum kilmak' oldu. Erzurum Kongresi, Kurtulus Savasi'nin siyasi temellerini atan ilk buyuk kongreydi. Bu kongre ile Mustafa Kemal, milli direnisin lideri olarak konumunu guclendirdi.

4-11 Eylul 1919 tarihleri arasinda Sivas Kongresi toplandi. Mustafa Kemal, bu kongreyi de basariyla yonetti. Sivas Kongresi, Erzurum Kongresi'nde alinan kararlari daha da genisletti. Tum milli cemiyetler, 'Anadolu ve Rumeli Mudafaa-i Hukuk Cemiyeti' adi altinda birlestirildi. Bu birlik, milli mucadelenin tek bir cati altinda toplanmasini sagladi. Kongre, tum milletin temsilcisi olarak hareket etme yetkisini aldi. Kongre sonunda Mustafa Kemal'in liderligi tum ulke capinda kabul edildi.

Mustafa Kemal, Heyet-i Temsiliye ile birlikte 27 Aralik 1919'da Ankara'ya geldi. Ankara, o zamanlar Anadolu'nun ortasinda, stratejik oneme sahip bir kasabaydi. Mustafa Kemal, Ankara'yi milli mucadelenin merkezi olarak secmisti. Ankara halki, Mustafa Kemal'i buyuk bir coskuyla karsiladi. Ankara'ya yerlesmesiyle birlikte, milli mucadelenin yonetim merkezi de Ankara oldu. Mustafa Kemal'in Ankara'ya gelisi, Kurtulus Savasi'nin yeni bir asamaya gectigini gosteriyordu.

12 Ocak 1920'de Istanbul'da son Osmanli Mebusan Meclisi toplandi. Mustafa Kemal, mecliste milli mucadele yanlisi milletvekillerinin bulunmasini saglamisti. Meclis, kisa sure icinde Misak-i Milli (Milli Yemin) kararlarini kabul etti. Misak-i Milli, Turk vataninin sinirlarini cizen ve bagimsizligi hedefleyen onemli bir belgeydi. Bu kararlar, itilaf Devletleri'ni endiselendirdi ve Istanbul'un isgaline zemin hazirladi.