Zaman Tablosu
Mustafa Kemal Ataturk'un hayati (1881-1938)
27 Ekim 1913
Sofya Ate s emiliteri
28 Temmuz 1914'te I. Dunya Savasi basladi. Osmanli Imparatorlugu, kisa bir sure sonra Ittifak Devletleri safinda savasa girdi. Mustafa Kemal, Sofya'daki gorevinden alinarak 19. Tumen Komutani olarak Tekirdag'a atandi. I. Dunya Savasi, Mustafa Kemal'in askeri kariyerindeki en onemli donum noktalarindan biri oldu. Bu savasta gosterecegi basarilar, onu tum dunyaya tanitacak ve Kurtulus Savasi'nin lideri olmasinin yolunu acacakti. 19. Tumen'in basina gecmesiyle birlikte, askerlerini en iyi sekilde yetistirmek icin yogun bir egitim programi baslatti.
1 Nisan 1916
Pasa (General) Rutbesine Terfi
Pasa rutbesine terfi eden Mustafa Kemal, 6 Agustos 1916'da 16. Kolordu Komutani olarak Dogu Cephesi'ne atandi. Bu cephede Rus ordusuna karsi savasacakti. Mustafa Kemal, Dogu Cephesi'ne vardiginda durumun oldukca kritik oldugunu gordu. Hizli bir sekilde kesif ve planlama yaparak, emrindeki birlikleri yeniden duzenledi. Kisa sure icinde basarili bir karsi saldiri baslatarak, Rus isgali altindaki Mus ve Bitlis'i kurtardi. Bu basari, Dogu Cephesi'ndeki savunmanin donum noktasi oldu. Mustafa Kemal'in bu zaferi, onun sadece bir cephede degil, her cephede basarili olabilecegini kanitladi.
6 Agustos 1916
Dogu Cephesi Komutanligi
1917 yilinin ortalarinda Mustafa Kemal, Yildirim Ordulari Grup Komutanligi'na atandi. Bu birlik, Filistin Cephesi'nde savasmak uzere olusturulmustu. Ancak Mustafa Kemal, bu gorevde Alman General von Falkenhayn ile anlasmazlik yasadi. Falkenhayn'in stratejik planlarini hatali bulan Mustafa Kemal, gordugu yanlislari acikca ifade etmekten cekinmedi. Bu durum, onun Alman komutanlarla arasinin acilmasina neden oldu. Mustafa Kemal, Alman subaylarin Osmanli ordusu uzerinde fazla soz sahibi olmasini dogru bulmuyordu. Bu anlasmazlik, onun bir sure sonra gorevden ayrilmasina yol acti.
Temmuz 1917
Yildirim Ordulari Grup Komutanligi
30 Ekim 1918'de Mondros Ateskesi imzalandi. Mustafa Kemal, ateskesin hemen ardindan Yildirim Ordulari Grup Komutanligi'na getirildi. Agir Sartlari olan ateskes hukmune gore ordusunu terhis etmek ve silahlari teslim etmek zorunda kaldi. Ancak o, bu surecte bile ordusunun elindeki silah ve cephaneyi dusmana karsi kullanmak uzere saklamaya calisti. Gosterdigi bu direncli tutum, onun vatanseverliginin ve kararliliginin bir gostergesiydi. Adana bolgesinde gorev yaparken, bolge halkinin isgale karsi mukavemet gostermesi icin calismalara basladi.
31 Ekim 1918
Yildirim Ordulari Grup Komutani
13 Kasim 1918'de Mustafa Kemal, Istanbul'a dondugu gun, Itilaf Devletleri'nin savas gemilerinin Bogaz'a demirledigini gorunce yegenine donerek 'Geldikleri gibi giderler' dedi. Bu soz, onun kararli karakterini ve vatanin kurtulusu konusundaki inancini gosteren tarihi bir ifadeydi. Istanbul'un isgal altinda oldugu bu gunlerde, Mustafa Kemal, vatanin kurtulusu icin neler yapilabilecegine dair planlar yapmaya basladi. Itilaf Devletleri'nin baskisi altinda calismak zorunda olmasina ragmen, yilmayarak milli bir direnis hareketi organize etmek icin calismalara basladi.